Bedrijfsnetwerken worden steeds complexer. Door een combinatie van hybride werken, een sterk toenemend aantal apparaten en diensten op het netwerk en de transitie naar de cloud ontstaat de behoefte aan een flexibel en veilig netwerk. Dat heeft geleid tot de opkomst van SD-WAN (Software Defined Wide Area Network). Dit is een technologie om netwerktechnologieën goed te integreren en het netwerk efficiënter, veiliger en goedkoper te maken. Met SD-WAN voorzie je als msp je klanten van geavanceerde netwerktechnologie waarmee ze hun dienstverlening kunnen verbeteren.

Wat is SD-WAN?
Netwerk dynamisch aanpassen
Voordelen van SD-WAN
Voor welke organisaties is SD-WAN geschikt?
Hulp van msp met expertise

De tijd dat medewerkers altijd op kantoor werkten en alle hard- en software fysiek binnen de muren van het kantoor aanwezig was, ligt achter ons. Medewerkers werken vaker thuis, onderweg of bij een klant en gebruiken applicaties via een cloudomgeving. Dat maakt het steeds ingewikkelder om het netwerk efficiënt en veilig te laten werken. Dat geldt zeker als het bedrijf verschillende vestigingen heeft en ook nog eens vanuit verschillende cloudomgevingen werkt. Traditionele Wide Area Networks (WAN’s) zijn steeds minder goed in staat de snelheid, flexibiliteit en veiligheid bij te houden. SD-WAN kan hiervoor een goede oplossing zijn.

Wat is SD-WAN?

In een traditioneel Wide Area Network (WAN) wordt fysieke hardware gebruikt om alles in het netwerk te verbinden en te regelen. SD-WAN is een technologie die het beheer van netwerken eenvoudiger maakt door de netwerkfunctionaliteit te virtualiseren. Het werkt als een soort laag over alle verbindingen heen. SD-WAN gebruikt software om het netwerkbeheer te centraliseren en te vereenvoudigen. Het mooie daarvan is dat bedrijven eenvoudig de communicatie via het eigen netwerk en openbare netwerken vanaf een portal in de gaten kunnen houden en aan kunnen passen.

Netwerk dynamisch aanpassen

Met SD-WAN kunnen beheerders op verschillende niveaus regels opstellen om het netwerkverkeer zo goed mogelijk te laten verlopen. Dat kan per medewerker of gebruikersgroep, maar ook voor specifieke applicaties, tijdstippen of locaties. Op die manier is het netwerk dynamisch aan te passen aan de beschikbare bandbreedte en de prestaties die op een specifiek moment nodig zijn. Handig omdat je zo kunt zorgen dat voor belangrijke applicaties altijd bandbreedte beschikbaar is. Denk aan videovergaderen, waarbij verstoringen in de verbinding hinderlijker zijn dan wanneer een gemiddelde bedrijfsapplicatie het enkele seconden laat afweten.

sd-wan abstract concept

Voordelen van SD-WAN

SD-WAN wordt al een aantal jaren genoemd als opkomende technologie, onder meer door onderzoeksbureau Gartner. Niet onterecht, het heeft een aantal voordelen.

  • Eenvoudig te beheren. Het beheer vindt plaats vanuit één centrale omgeving via een portaal. Dat biedt realtime inzicht in de status en de performance van het complete netwerk. Op die manier zijn problemen eenvoudig te voorkomen of op te lossen. Ook is het mogelijk applicaties voorrang te geven en nieuwe applicaties of locaties toe te voegen.
  • Betere prestaties. SD-WAN kan de prestaties van het netwerk verbeteren. Dat doet het door het verkeer op een intelligente manier over de efficiëntste routes te sturen. AI-functionaliteit kan automatisch onregelmatigheden detecteren en problemen oplossen.
  • Betere security. SD-WAN biedt geavanceerde beveiligingsfuncties zoals encryptie, segmentatie en een geïntegreerde firewall. Daardoor kun je als msp voldoen aan de steeds strengere beveiligingseisen van je klanten.
  • Voordeliger. Met SD-WAN kun je flink besparen op de kosten doordat het gebruikmaakt van voordelige breedbandverbindingen.

Voor welke organisaties is SD-WAN geschikt?

Ondanks deze voordelen is SD-WAN niet voor alle organisaties geschikt. De genoemde voordelen gelden vooral voor bedrijven die verschillende vestigingen hebben, zoals retailketens met meerdere winkels of internationaal opererende bedrijven. Het eenvoudige beheer vanaf één locatie zorgt ervoor dat msp’s en IT-teams wijzigingen en configuraties kunnen doorvoeren voor alle vestigingen vanuit één centraal dashboard. Voor organisaties die sterk afhankelijk zijn van clouddiensten biedt SD-WAN de flexibiliteit en veiligheid die nodig zijn voor een efficiënte externe toegang. Het zorgt voor veilige en betrouwbare verbindingen voor werknemers, waar ze ook werken.

Hulp van msp met expertise

Hoewel SD-WAN een interessante oplossing is, kan de implementatie vrij ingewikkeld zijn. Het configureren van regels, het optimaliseren van de netwerkprestaties en het integreren van bestaande systemen, kan een uitdaging zijn. Dat geldt ook voor het beheer en de ondersteuning. De hulp van een msp met ervaring op het gebied van netwerken en security zal voor veel bedrijven die eraan willen beginnen dan ook welkom zijn.

 

Vandaag bestaat het internetknooppunt AMS-IX 30 jaar. Wat op 1 februari 1994 begon als een manier om lokaal data uit te kunnen wisselen, is inmiddels een van de belangrijkste schakels geworden in het internationale internetverkeer.

AMS-IX vond zijn oorsprong op het Science Park in Amsterdam. De daar gevestigde academische instituten wilden onderling informatie en data kunnen uitwisselen, en in 1994 werd daarom een lokaal internetknooppunt ingericht, de Amsterdam Internet Exchange. Dat gebeurde op initiatief van onder meer het rekencentrum van de Amsterdamse universiteiten SARA, het Centrum voor Wiskunde & Informatica (CWI), het onderzoeksinstituut Nikhef en de eerste internetprovider (zonder winstoogmerk) NLnet. Overigens werd AMS-IX pas op 29 december 1997 officieel een vereniging, dus de puristen hebben goede argumenten om met het jubileum nog zo’n vier jaar te wachten. In de tussentijd was er feitelijk nog sprake van een pilot.

ams-ix k.rootservers

Wereldwijd belangrijk

Fysiek was AMS-IX gevestigd in serverruimtes van Nikhef en SARA. Science Park werd in de jaren erna een snelgroeiende broedplaats voor startups en zes jaar na de oprichting telde de stichting AMS-IX al 100 leden. In 2001 werd uitbreiding noodzakelijk, en volgden de locaties Telecity II in Amsterdam-Zuidoost en GlobalSwitch in Slotervaart. De verbindingen liepen via glasvezel.

Sinds 2013 is AMS-IX een Amerikaanse rechtspersoon (de beslissing daarvoor werd door een meerderheid van de leden genomen), waarmee het internationale karakter van de organisatie wordt benadrukt. Want er is allang geen sprake meer van een enkel knooppunt. AMS-IX is momenteel met 14 knooppunten aanwezig in veel grote steden wereldwijd. Er zijn ruim 1000 partijen die gebruik maken van de infrastructuur van de organisatie. In Nederland staat in 16 verschillende datacenters apparatuur van AMS-IX. Dagelijks verwerkt de organisatie bijna 12 Terabit per seconde aan dataverkeer.

Foto in header: Martin van Welzen.

Gisteren was het de jaarlijkse Data Privacy Dag. Een goed moment om extra stil te staan bij de manier waarop je als bedrijf de data van gebruikers beschermt. Door privacy de aandacht te geven die het verdient, kunnen bedrijven de digitale en fysieke omgeving veiliger maken en het vertrouwen van hun klanten behouden. Voorkom daarom deze 5 missers.

Waar gaat het mis bij de bescherming van data van bij jouw eindklanten in het mkb? Juist bij mkb-bedrijven is privacy nogal eens een ondergeschoven kindje. Dat is begrijpelijk: een bedrijf heeft eenmaal beperkte tijd en middelen, waardoor het overeind houden van de business al meer dan genoeg aandacht vraagt. Toch is het beschermen van de privacy van klanten en medewerkers extreem belangrijk. In de eerste plaats zijn mkb-bedrijven relatief vaak het doelwit van aanvallen, met het risico op datalekken. Daarnaast is het respecteren van de privacy een morele verplichting, maar vooral ook een juridische eis. Er ligt een mooie taak voor de msp om bedrijven te helpen deze vijf missers te voorkomen.

1. Ongebreideld data verzamelen en bewaren
Vaak slaan organisaties meer data op dan strikt noodzakelijk is. Dat kost niet alleen veel geld, het kan ook een inbreuk vormen op de privacy van klanten en medewerkers. Door alleen essentiële informatie te verzamelen en op te slaan, beperk je de impact van een eventueel datalek. Maar daarmee ben je er nog niet: je moet hier regelmatig controles op uitvoeren en overbodige data verwijderen.

2. Te veel gebruikers toegang geven tot vertrouwelijke data
Wie mag welke data inzien en onder welke richtlijnen? Als te veel medewerkers toegang krijgen tot vertrouwelijke gegevens, kan gevoelige informatie onbedoeld in verkeerde handen vallen. Er zijn allerlei manieren om dat goed te regelen zonder dat de data zijn bruikbaarheid verliest. Naast een strikt beleid voor toegangsrechten kun je denken aan manieren om te zorgen dat gegevens niet tot een specifieke persoon terug te leiden zijn zonder dat ze hun bruikbaarheid verliezen, zoals het verbergen van (delen van) bijvoorbeeld telefoonnummers en het pseudonimiseren van namen.

3. Veiligheid en privacy op één hoop gooien
“We móeten wel camerabeelden opslaan voor de bewijsvoering bij verdachte activiteiten.” Privacy respecteren en veiligheid garanderen, ze sluiten elkaar niet uit. Camerabeelden zijn bijvoorbeeld automatisch te anonimiseren. Daarmee voorkom je dat onbevoegden de beelden in handen krijgen.

4. Niet transparant zijn over het verzamelen van data
Wanneer je zelf niets te verbergen hebt als het gaat om het verzamelen van data, moet je daar ook duidelijk over zijn naar je gebruikers. Het is essentieel om transparant te zijn over welke gegevens worden verzameld, waarvoor ze worden gebruikt en welke rechten mensen hebben met betrekking tot hun gegevens. Vraag ook expliciet toestemming voor het verzamelen en verwerken van data.

5. Denken dat je alles zelf kunt doen
De verleiding binnen het mkb kan groot zijn om te denken dat ze alles rond privacy wel zelf kunnen afhandelen. Maar we verzamelen steeds meer data en de privacyregels en beveiligingsnormen worden steeds strenger en complexer – denk niet alleen aan de AVG, maar ook aan wetgeving als NIS2 die eraan komt. Daar ligt jouw taak als msp om te zorgen voor de nodige expertise zodat dat je samen met je klant vinkjes kunt zetten bij alle belangrijke privacyaspecten.

De GPT Store van OpenAI is beschikbaar. Gebruikers van ChatGPT kunnen hier op maat gemaakte chatbots vinden én zelf maken zonder programmeerkennis. Het is de bedoeling dat makers van GPT’s binnenkort ook geld kunnen verdienen aan hun zelfgemaakte GPT’s. Welke kansen biedt dit voor het mkb en welke alternatieven zijn er?

Chatbots gebruiken en maken
Geld verdienen met GPT’s
Abonnement voor het mkb
GPT’s, Copilot en andere tools

Een soort app store, maar dan voor chatbots op maat, dat is het idee achter de GPT Store. Iedereen met een Plus-, Enterprise- of Team-abonnement op ChatGPT kan hier chatbots (GPT’s) vinden voor een specifiek doel. Bijvoorbeeld data uit onderzoeksrapporten analyseren, teksten (her)schrijven of corrigeren, technische support op apparatuur geven, creatief schrijven of afbeeldingen en logo’s maken. Het verschil met het ‘gewone’ ChatGPT is dat je als gebruiker niet allerlei instructies hoeft te geven voordat je aan een taak kunt beginnen: de GPT’s zijn heel goed in één afgebakende taak. De Store geeft ook een goed beeld van wat er allemaal mogelijk is met AI en ChatGPT.

Chatbots gebruiken en maken

ChatGPT-gebruikers met een abonnement vinden onder de optie Explore GPT’s een aantal categorieën van chatbots. Het gebruik van de GPT is een kwestie van klikken en opdrachten geven. OpenAI biedt al sinds eind vorig jaar de mogelijkheid om zelf GPT’s te maken. Dat gaat op dezelfde manier als het geven van prompts: door instructies te geven over het gedrag van de chatbot is het mogelijk deze steeds beter af te stemmen op zijn specialisme. Ook kunnen gebruikers de GPT’s ‘voeden’ met eigen documenten en zijn ze te koppelen aan diensten als Zapier en Canva.

gpt store: kansen voor ondernemers

Geld verdienen met GPT’s

Inmiddels hebben gebruikers wereldwijd volgens OpenAI al miljoenen chatbots gemaakt. Gebruikers die hun zelfgemaakte GPT in de store krijgen, moeten aangeven dat die voor iedereen zichtbaar is en dus niet alleen voor gebruikers met een link. Daarnaast moet het Builder Profile gevalideerd zijn en moet de GPT aan richtlijnen voldoen. Uiteindelijk wil OpenAI de interessantste GPT’s die door gebruikers zijn gemaakt een prominente plek in de Store geven. Makers moeten op den duur zelfs geld kunnen verdienen met hun creaties.

Abonnement voor het mkb

De GPT Store kan interessant zijn voor mkb-bedrijven die de mogelijkheden van AI verder willen verkennen. De toepassingen voor het schrijven van teksten, het maken van logo’s of het analyseren van data maken gebruik van de geavanceerde modellen GPT-4 en DALL-E3.
Het meest geschikte abonnement voor bedrijven die ook zelf chatbots willen maken, is ChatGPT Team. Dit is bedoeld voor teams tot ongeveer 150 gebruikers. Volgens OpenAI worden data en chats niet gebruikt voor het trainen van de modellen. Dat moet garanderen dat bedrijfsgeheimen niet worden gedeeld. Abonnees van GPT Team kunnen ook zelf GPT’s maken voor de specifieke wensen van hun teams. Dit abonnement kost 25 euro per maand per gebruiker.

GPT’s, Copilot en andere tools

Met alle AI-tools die op de markt verschijnen, is het de vraag welke voor mkb-bedrijven de meest geschikte hulpmiddelen zijn. De chatbots in de GPT Store zijn zeker bruikbaar en het aantal interessante GPT’s zal de komende tijd alleen maar toenemen. De tijd zal moeten uitwijzen of tools als Microsoft Copilot, Salesforce Einstein en Adobe Firefly niet beter passen bij de wensen van bedrijven. Deze zijn geïntegreerd in software die medewerkers dagelijks gebruiken. Inmiddels zijn er ook tools die zich specifiek richten op bedrijven die zonder programmeerkennis hun eigen chatbots kunnen bouwen, zoals CustomGPT en Voiceflow.

Deze week verscheen het rapport over de Staat van de Digitale Infrastructuur van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. In het rapport wordt niet gesproken over hergebruik van de restwarmte van datacentra. Een gemiste kans, vindt Samantha Reilly, sector specialist TMT-IVCT en duurzamen energie bij ING Sector Banking. 

“Hergebruik van restwarmte is een uitgelezen mogelijkheid om datacentra te laten bijdragen aan de energietransitie”, zegt Reilly. “Van de emissievrije warmte kunnen omliggende gebouwen profiteren. In het rapport van het ministerie van EZK over de Staat van de Digitale Infrastructuur komt hergebruik van restwarmte van datacentra niet aan bod. Dat is absoluut een gemiste kans. Bij het realiseren van nieuwe datacentra moet het hergebruik van de restwarmte van een datacentrum als voorwaarde worden meegenomen.”

In het rapport wordt volgens Reilly terecht gewezen op de benodigde extra investeringen in datacentra die nodig zijn om connectiviteit van wereldklasse te houden. “Alleen met behoud van dit niveau kunnen Nederlandse bedrijven gebruikmaken van technologieën als kunstmatige intelligentie of the internet of things. Ook onderschrijft het rapport dat de footprint van een datacentrum veel minder hoog is dan vaak wordt gedacht. Dat neemt niet weg dat alle kansen om te verduurzamen via datacentra moeten worden benut.”

In 2050 is aardgas niet langer toegestaan om gebouwen te verwarmen. De warmtevraag moet worden ingevuld door duurzame warmtebronnen. “Hier kan restwarmte van datacentra een belangrijke rol in spelen. De elektriciteit die de servers laat draaien wordt omgezet in warmte. Deze warmte kan ingezet worden om omliggende gebouwen te verwarmen. Dat kan direct of via een warmtenet. De opgewekte stroom van een datacentrum kan zo voor twee doeleinden dienen en levert een directe energiebesparing op en wordt per saldo CO2-uitstoot verlaagd.”

Op dit moment zijn er 28 projecten waarbij de restwarmte van datacentra wordt ingezet voor verwarming van de gebouwde omgeving. De ligging van een datacentrum is een belangrijke vereiste voor het hergebruik van restwarmte. Nu staan datacentra doorgaans buiten de bewoonde omgeving. Bij de bouw van nieuwe datacentra moeten beleidsmakers (meer) rekening houden met de locatie, besluit Reilly.

Deze week werd bekend dat Microsoft de AI-assistent Copilot beschikbaar heeft gesteld voor alle zakelijke abonnees. Zoals gebruikelijk is het bedrijf niet bepaald duidelijk over wie er dan nu gebruik van kunnen maken en welke abonnementen op welke software je moet hebben. En hoe zit dat met msp’s die onder meer Microsoft 365 in hun portfolio hebben? ChannelConnect legt het allemaal uit.

Copilot voor Microsoft 365 komt voor alle organisaties beschikbaar. Dat betekent dat ieder mkb-bedrijf vanaf nu vanuit de applicaties gebruik kan maken van de AI-assistent. Copilot kan onder meer teksten genereren, rapporten en vergaderingen samenvatten en presentaties maken op basis van eenvoudige input.

Copilot vanaf Business Standard

Copilot maakt gebruik van taalmodellen zoals we die van tools als ChatGPT kennen, maar is volledig geïntegreerd in Microsoft 365-toepassingen als Word, PowerPoint, Outlook, Excel en Teams. Organisaties die minimaal 300 licenties afnamen, konden al enkele maanden gebruikmaken van Copilot. Die eis is nu komen te vervallen. Bedrijven met een abonnement vanaf het niveau Business Standard kunnen al vanaf één licentie Copilot gebruiken en zo de mogelijkheden van de AI-assistent verkennen met een minimale investering.

Dat is goed nieuws: veel bedrijven zien de mogelijkheden van Copilot, maar willen eerst proefdraaien om te zien hoe het werkt en wat zij ermee kunnen. Via hun msp kunnen bedrijven nu Copilot voor Microsoft 365 aanschaffen. Ook voor abonnees van Microsoft 365 Personal en Family komt de Copilot-add-on binnenkort beschikbaar. Voor zakelijke gebruikers van Microsoft 365 zijn de kosten €28,10 per gebruiker per maand.

Handige Copilot-functies voor het mkb

Copilot kan alle medewerkers die het hebben geactiveerd helpen bij het schrijven, herschrijven of verbeteren van teksten, vragen beantwoorden over allerlei onderwerpen, presentaties maken op basis van de inhoud van een document, vergaderingen samenvatten of aanwijzingen en afbeeldingen genereren of beschrijven. De functie Business Chat combineert de kracht van de taalmodellen met eigen data, zoals agenda’s, e-mails en chatberichten. Gebruikers kunnen Business Chat in spreektaal instructies geven, bijvoorbeeld “Geef mijn team een update over onze productstrategie.” Business Chat maakt vervolgens een samenvatting op basis van recente e-mailberichten, chatgesprekken en vergaderingen van het team. Al deze functies kunnen bedrijven flink wat tijd besparen en productiever maken. Let op: Nederlands wordt nu nog niet ondersteund in Copilot. Naar verluidt zou dit binnen enkele maanden moeten gebeuren. Tot die tijd zul je het moeten doen met Engels, Frans, Duits, Italiaans, Spaans, Portugees, Chinees of Japans.

Copilot Pro

Los van Copilot voor Microsoft 365 komt de dienst Copilot Pro beschikbaar. Voor twintig dollar per maand krijgt een gebruiker de meest geavanceerde functies van Copilot. Ook krijgen abonnees voorrang bij de introductie van nieuwe AI-modellen. Op dit moment is dat GPT 4 Turbo van OpenAI. ‘Turbo’ verwijst naar de snellere prestaties die het model levert tijdens piekuren. Copilot Pro belooft een AI-ervaring op alle apparaten van de gebruiker. De abonnementsprijs is hetzelfde als die van ChatGPT Pro, dat vorig jaar werd geïntroduceerd. Naast teksten kan Copilot Pro volgens Microsoft ook snel zeer gedetailleerde afbeeldingen genereren. Tot slot krijgen abonnees binnenkort de mogelijkheid eigen Copilot GPT’s te ontwikkelen, een eigen Copilot die zich richt op een bepaald onderwerp en met eigen data.
Copilot Pro is beschikbaar in vijftien landen. Naar verluidt komt het binnenkort beschikbaar in meer landen, waaronder Nederland.

Copilot-app en Copilot in Windows

Eind vorig jaar bracht Microsoft al de Copilot-app uit voor Android en iOS. De app kan tekst genereren op basis van taalmodel GPT-4 en genereert afbeeldingen op basis van Dall-E 3. De functionaliteit is dan ook vergelijkbaar met die van ChatGPT en niet per se bedoeld voor zakelijk gebruik.

Dan is er nog Copilot in Windows. Deze functionaliteit komt beschikbaar in de nieuwste update van Windows 11 en kan bijvoorbeeld worden gebruikt om met geschreven opdrachten instellingen op de computer aan te passen. Europa moet hier overigens nog op wachten: de assistent voldoet in de huidige vorm niet aan de Digital Markets Act. Volgens deze wet moeten gebruikers de keuze hebben welke applicaties ze voor bepaalde doeleinden gebruiken. Microsoft zegt bezig te zijn Copilot aan te passen aan de wetgeving.
Ondertussen worden Microsoft-toetsenborden binnenkort voorzien van een speciale Copilot-knop, waarmee de AI-functie in Windows direct is op te roepen. De vraag is of en wanneer andere fabrikanten van toetsenborden de knop ook gaan invoeren.

Msp’s en Copilot

Msp’s kunnen hun klanten niet alleen Copilot aanbieden, maar hen ook adviseren en ondersteunen in het gebruik. Ook als het om security gaat, kunnen mkb-klanten wel wat advies gebruiken. Copilot maakt gebruik van alle bedrijfsdata binnen Microsoft 365. Dat biedt tal van voordelen, maar brengt ook risico’s met zich mee. Zo kan het gebeuren dat medewerkers door het gebruik van de assistent toegang krijgen tot gevoelige informatie binnen het bedrijf die niet voor hen bestemd is. Het is dan ook aan te raden om de dienst gefaseerd in te voeren om er ervaring mee op te doen.

Iedere organisatie verzamelt dagelijks grote hoeveelheden data. Dat geldt zeker ook voor mkb-bedrijven. Maar wat doen ze ermee? Met Business Intelligence (BI) zetten organisaties die data om in bruikbare informatie. Zo kunnen ze bijvoorbeeld zien hoe ze er financieel voor staan, welke campagnes de meeste omzet opleveren of welke typen klanten meer aandacht verdienen. Wat is BI en hoe kun je als msp je klanten oplossingen aanbieden om waardevolle inzichten te krijgen uit al die data?

Meer dan Excel
Mogelijkheden van BI-tools
Hoe werkt BI-software?
Welke BI-tools zijn er?
Msp’s en BI

Het surfgedrag van klanten op de website, informatie over bestellingen en feedback van klanten, trends in productcategorieën die goed of juist minder goed worden verkocht… Het zijn maar een paar voorbeelden van waardevolle data die organisaties hebben. Vaak doen die organisaties wel ‘iets’ met die gegevens, maar veel van die data – waarvan de samenhang niet altijd duidelijk is terwijl die wel degelijk bestaat – zijn om te zetten in heel waardevolle inzichten, die de organisatie flink kunnen helpen om verder te groeien.

Meer dan Excel

De meeste organisaties doen dus op een of andere manier wel aan data-analyse. Daarvoor zijn programma’s als Excel nog altijd favoriet. Het is een goed ingeburgerde tool, waar de meeste mensen die met cijfers werken wel mee overweg kunnen. Excel is een prima hulpmiddel voor het doen van eenvoudige berekeningen en basisgrafieken. Het is heel geschikt om budgetten op te stellen, scenario’s voor de financiële planning uit te werken of om planningen te beheren. Maar wie op een iets geavanceerdere manier data wil verwerken, loopt al snel tegen de beperkingen van dit soort programma’s aan. Als de datasets wat uitgebreider worden, kunnen ze traag worden. Moeten er veel gegevens uit verschillende bronnen (het ERP-systeem, CRM-software, losse e-mails en documenten) worden gecombineerd, dan is de kans op fouten of vastlopers reëel. Ook ontbreekt het deze programma’s vaak aan geavanceerde analysemogelijkheden en realtime updates.

Oplossingen voor Business Intelligence (BI) bieden uitgebreide tools en functionaliteiten om complexe vraagstukken op te lossen die programma’s als Excel niet aankunnen. Door BI-oplossingen te gebruiken, kunnen je klanten hun bedrijfsprestaties verbeteren, beslissingen nemen op basis van data en efficiënter werken.

Mogelijkheden van BI-tools

Welke vraagstukken kunnen BI-tools oplossen? Dit zijn een paar van de meest gebruikte toepassingen.

  • Zien hoe je organisatie ervoor staat. Organisaties kunnen hun bedrijfsprestaties realtime volgen, van verkoopcijfers tot voorraadbeheer, en snel reageren op trends of afwijkingen.
  • Klanten segmenteren. Door klantgegevens te analyseren en hier patronen in te ontdekken, kunnen bedrijven hun klanten segmenteren en gerichte marketingcampagnes ontwikkelen. Zo kunnen ze meer klanten aantrekken en houden.
  • Voorspellingen doen. Met behulp van historische gegevens kunnen organisaties toekomstige trends en patronen voorspellen, waardoor ze makkelijker inspelen op ontwikkelingen en zich snel kunnen aanpassen aan veranderingen in de markt. Denk aan het voorspellen welke producten klanten zullen kopen op basis van eerdere contacten en aankopen, en het koopgedrag van andere klanten.
  • Kosten beheren. Bedrijven kunnen hun operationele kosten in de gaten houden en ontdekken waar te besparen valt, wat ze winstgevender maakt.

Hoe werkt BI-software?

BI-tools helpen bij het verzamelen, verwerken en analyseren van data. De software verzamelt eerst gegevens uit verschillende bronnen en combineert die in een centrale database. Ruwe gegevens worden daarna omgezet in bruikbare informatie door data op te schonen, te filteren en te transformeren. Met rapportages en dashboards krijgen de gebruikers makkelijk toegang tot de juiste data en kunnen ze complexe analyses uitvoeren. Dit zijn heel inzichtelijke visuele weergaven van de data, waardoor ook mensen die niet de hele dag met cijfers bezig zijn ze kunnen begrijpen.

business intelligence - wat kan het mkb ermee?

Welke BI-tools zijn er?

De markt voor BI-toepassingen is nog altijd in beweging. Microsoft Power BI is in vergelijking met andere tools relatief nieuw. Toch is het in korte tijd populair geworden. Dat komt deels doordat het makkelijk integreert met Office 365. Het ontdekken van patronen in data en het genereren van aantrekkelijke rapporten en dashboards is te zien als een uitbreiding op Excel. De tool Tableau staat bekend om zijn geavanceerde mogelijkheden voor datavisualisatie en dashboards die snel inzicht geven in complexe gegevens. Gebruikers die veel experimenteren met data, kunnen QlikView overwegen. De tool is goed in het associëren van data, wat tot verrassende inzichten kan leiden.

Msp’s en BI

Als msp kun je een belangrijke partner zijn bij het leveren en ondersteunen van BI-oplossingen aan je klanten. Je kent hun bedrijf en komt er snel achter wat hun specifieke wensen zijn, waardoor je gericht kunt adviseren over de beste tool. De implementatie en de integratie in bestaande systemen kunnen voor klanten nogal overweldigend zijn. Ook daar kunnen ze hulp van de msp bij gebruiken. Daarnaast onderscheid je je door training en ondersteuning te bieden aan degenen binnen de organisatie die zich met data-analyse bezighouden.
En vergeet niet dat veel klanten behoefte hebben aan een partij die hen kan helpen hun gegevens veilig te houden en te zorgen dat ze voldoen aan regelgeving, zoals de AVG. Kortom, BI biedt veel mogelijkheden om waarde toe te voegen aan je klanten. Door hen te voorzien van krachtige tools om gegevens te analyseren en inzichten te genereren, help je hen om betere beslissingen te nemen en hun bedrijf te laten groeien.

De EU-landen hebben begin december een akkoord bereikt over vergaande regels rond AI, vastgelegd in de AI Act of AI-wet. Er is veel tevredenheid dat de Europese landen oog hebben voor de positieve kanten maar ook voor de gevaren van kunstmatige intelligentie. Toch zijn er ook zorgen. Zo zouden de maatregelen mkb-bedrijven veel geld gaan kosten.

Hoogste risico’s
Openheid en transparantie
Wat betekent de wet voor het mkb?
Wanneer gaat de AI Act in werking?

De AI Act is een baanbrekende wet. De EU is de eerste met een wet die het gebruik van AI, algoritmes en machine learning beperkt en eist dat de risico’s voor mensen en de samenleving tot een minimum worden beperkt. De EU-landen erkennen dat AI tot allerlei nieuwe technologie kan leiden met innovaties die de maatschappij ten goede komen. Maar het gebruik van AI zonder toezicht kan ook gevaren met zich meebrengen. Systemen kunnen discriminerende beslissingen nemen door vooroordelen in de gegevens. AI-systemen kunnen bedoeld of onbedoeld persoonlijke informatie verzamelen, wat de privacy kan schaden. En AI-systemen kunnen fouten maken, wat bijvoorbeeld in de financiële sector of in de gezondheidszorg tot serieuze ongelukken kan leiden. Ook kan verkeerd gebruik van AI-toepassingen tot schade leiden.

Hoogste risico’s

Daarom deelt de wet AI-toepassingen in op risico’s. Het hoogste risico vormen burgervolgsystemen zoals systemen die burgers belonen of straffen, zoals die in China in gebruik zijn. Ook technologie die bedoeld is om gedrag te manipuleren of om stemmingen en gevoelens op het werk of op school te onderscheiden, worden verboden. Ten slotte wordt het verboden om ongericht afbeeldingen van gezichten te verzamelen om een database aan te leggen.

ai act europa

Openheid en transparantie

Fabrikanten van toepassingen voor generatieve AI, zoals ChatGPT, moeten volgens de AI Act openheid geven over de manier waarop ze te werk gaan. Daarbij moeten ze rekening houden met de rechten van de makers van teksten, afbeeldingen en ander materiaal dat de modellen gebruiken om zichzelf te verbeteren. Daarnaast moeten de makers voorkomen dat kwaadwillenden de modellen naar hun hand proberen te zetten om er verkeerde toepassingen mee te ontwikkelen en incidenten op dat gebied melden. Het gebruik van gezichtsherkenning wordt alleen in beperkte mate toegestaan als het de veiligheid dient.

Wat betekent de wet voor het mkb?

Het reguleren van risicovolle toepassingen van AI kan op veel steun rekenen, onder meer van demissionair staatssecretaris Alexandra van Huffelen. Ook brancheverenigingen als NLdigital en DigitalEurope zijn in principe enthousiast. Dat in die brancheverenigingen veel techbedrijven zijn vertegenwoordigd, verklaart wel dat zij extra kritisch zijn. Zo waarschuwen ze voor enkele risico’s, met name voor mkb-bedrijven.

  • De AI-regels kunnen ondernemers veel geld gaan kosten. Volgens een rapport van de Europese Commissie zou een mkb-bedrijf met vijftig medewerkers gemiddeld driehonderdduizend euro aan kosten maken om de wet na te leven.
  • Bedrijven worden met meer administratie en regels opgezadeld, wat een flinke bureaucratie met zich mee kan brengen.
  • Ook vinden de brancheorganisaties dat de AI Act innovaties moet stimuleren en niet moet afremmen. De regels en het risico op flinke boetes kunnen innovatie in de weg staan.

Wanneer gaat de AI Act in werking?

Waar iedereen het over eens is, is dat de wet een leidraad biedt om de ontwikkeling van AI in goede banen te leiden. Als de nieuwe regels dit jaar definitief worden aangenomen, worden ze waarschijnlijk in 2026 allemaal definitief van kracht. De verboden gaan na een half jaar in, de regels over transparantie na een jaar.

Huawei organiseerde onlangs het jaarlijkse event Huawei Connect om de Europese partners bij te praten over de ontwikkelingen in het portfolio. De belangrijkste thema’s waren duurzaamheid, digitale transformatie én de snelle opmars van het eigen cloudplatform. Mels Dees interviewde na afloop Serge Schulte, de ­Nederlandse Channel Director over Huawei en het partnerlandschap.

Tijdens de dagen in Parijs, waar het evenement plaatsvond, werd meer dan ooit duidelijk dat Huawei ambitieus is. En vooral ook dat het partners nodig heeft bij het realiseren van die ambities. Jim Lu, Senior Vice President of the ­European Region was er eerlijk over. “De afgelopen jaren waren voor ons in Europa niet altijd makkelijk. Maar in tijden van weerstand leer je jouw vrienden kennen. Ik wil namens ­Huawei mijn dank uitspreken voor de trouw en support van onze partners.” Lu ging daarbij kort in op de vraag die hij naar eigen zeggen in Europa bijna dagelijks krijgt van partners: “Kunnen jullie nog wel aan de modernste chipsets komen?” Het antwoord dat Lu dan geeft is kort: “Zeker want we bouwen die chipsets zelf.” Hierdoor had de fabrikant afgelopen jaren ook nauwelijks last van leveringsproblemen. Ook niet in Nederland, waar Huawei in Eindhoven over een warehouse met voorraad beschikt, legt de ­Nederlandse Channel Director ­Serge Schulte desgevraagd uit. Schulte werkte eerder al drie jaar binnen het team van Huawei in Nederland, verliet de organisatie, maar is nu sinds bijna drie maanden terug als Channel Director, hij was voorheen Channel Manager. We spreken hem tijdens Huawei Connect 2023.

Je bent nu bijna drie maanden ­terug na een afwezigheid van drie jaar. Wat is er veranderd binnen de organisatie van Huawei in Nederland?

Serio Schulte: “Het team is nog ­sterker geworden. Sommige mensen zijn doorgegroeid. De solution director waarmee ik nu mag werken was destijds solution manager. Die heeft dus een stap gemaakt. De sales­director is ook een Nederlander. Er is een sterk team dat goed op elkaar ingespeeld is. En de ­Nederlandse markt goed kent.”

De hele markt richt zich op managed services

Wat zie je voor ontwikkelingen in de partnerwereld?

“Meer dan ooit richt de hele markt, van leverancier via het kanaal tot en met de eindklant zich op managed services. Het wordt steeds belangrijker dat elke partij onderdeel wordt van complete proposities. Dat geldt met name voor ons en de partners. We verkopen niet zozeer producten, maar complete oplossingen. Zo willen wij met onze distributeurs en reseller-partners echt het verschil maken. Samen met de partners ­kijken we naar het type klanten dat op zoek is naar een oplossing voor hun business-uitdagingen. Dat betekent overigens ook dat de rol van Channel Manager evolueert. De functie is veel meer dan voorheen gedreven door de business van de klant. Onze Channel Managers ­worden business partners in plaats van accountmanagers.”

In die zin verleent Huawei als vendor ook services aan de serviceprovider.

“Precies! De eindklant heeft een uitdaging in de propositie naar de eindgebruiker en wij helpen de partner daarbij. En dat kan ook met de eindklant erbij zijn, zodat je een driehoeksgesprek krijgt waarbij ­iedereen met elkaar meedenkt. Wij hebben veel te bieden, met ons uitgebreide portfolio. Dus proberen we eerst de vraag van de eindklant naar de partner zo concreet ­mogelijk te krijgen. Dat zien wij als de ultieme manier van klantgedreven werken.”

Welke vragen krijg je het meest van partners?

“Dat is tijdens het evenement ­natuurlijk ook ter sprake gekomen, en terecht. Dat zijn vragen als: Wie is de eigenaar van Huawei? Het antwoord is dan: wijzelf – de mensen die hier werken. Dat is echt heel belangrijk om te vermelden. Een andere vraag is: wie maakt de producten. Ons antwoord is dan, en daarin onderscheiden we ons in veel gevallen, dat we echt alles zelf maken. En dat is meteen onze kracht. Zoals bijna alle sprekers tijdens het evenement aangaven besteden we heel erg veel geld en energie aan innovatie. En dat in de breedste zin: van producten, tot services, tot ons ­eigen cloud-platform Toen ik terugkwam bij Huawei ben ik meteen weer naar China gegaan, en daar doe je dan enorm veel inspiratie op. Je ziet wat het bedrijf ontwikkelt, wat we bouwen en hoe het wordt toegepast. Er wordt echt een ecosysteem gebouwd. Zo ontstaat een op elkaar afgestemde omgeving van oplossingen.”

Partners moeten sneller dan ooit schakelen

Wat gaat 2024 brengen vanuit jouw perspectief?

“Ik zie dat partners op zoek zijn naar nieuwe businessmodellen. De eindklanten hebben de beweging gemaakt naar as-a-service-proposities. Partners moeten inspelen op een heel volatiele markt: er moet sneller dan ooit geschakeld ­worden. Dat vereist flexibiliteit. Dan is het heel krachtig als je een leverancier hebt met R&D-power waardoor bepaalde benodigde features heel snel ontwikkeld kunnen worden. En ook snel in productie gaan.”

En kan een Channel Manager in Europa wensen of behoeftes van partners en eindklanten ook naar de ontwikkelaars in de Huawei-­organisatie brengen?

“Ja, zeker. We hebben daarnaast ook vaak de mogelijkheid partners mee te nemen naar China. Dan ­leren ze ook de organisatie en de cultuur van Huawei kennen. Het mooie is dat de Nederlandse specialisten in de organisatie allemaal Chinese counterparts hebben. Daardoor kunnen we heel snel schakelen met de ontwikkelaars in China. Als je in China bent, dat geldt voor mij, maar ook voor de partners, dan zie je niet alleen de producten maar ook hoe het wordt toegepast, bijvoorbeeld de oplossingen voor Smart Cities. Of voor het onderwijs. Een andere vraag die we vaak krijgen, om ­terug te keren op het eerdere onderwerp, betreft de kwaliteit van onze producten. Laat ik duidelijk zijn. We bedienen consumenten, enter­prises en de grootste carriers. En als de kwaliteit goed genoeg ik voor die carriers, dan is dat een sterke boodschap en een erkenning voor de kwaliteit van onze oplossingen.”

Vertel eens iets over de opzet van het partnersysteem?

“We hebben verschillende soorten partners. We kennen onder meer solution partners, sales partners en ook cloud partners. Veel partijen beginnen als geregisseerde partners. Iedereen kan zich registreren, maar dat is slechts het begin. Eerst is het van belang dat de partner kennis opbouwt en zich certificeert. Simpel gezegd: wil je onze oplossingen verkopen en implementeren, dan moet je gecertificeerd zijn. Dat is iets dat wij en de partner samen oppakken. We ondersteunen de partners op veel manieren. Wil een organisatie voor een eindklant een Proof of Concept laten zien, dan kan dat. Daarvoor hebben we een eigen Experience Centre in Rijswijk. Daar laten we eigenlijk alles zien. Niet alleen het hele enterprise IT-portfolio, maar ook onze digital power tak en onze 5G en Wifi-7 oplossingen. Je ziet vooral ook hoe dat alles met elkaar samenhangt en communiceert. Het is immers nadrukkelijk een ­holistisch ecosysteem dat we bouwen. Zo worden we voor een breed scala aan industrieën een one-stop-shop.En de verschillende verticals binnen Huawei delen ook die technieken en solutions met elkaar. Partners kunnen dat in Rijswijk zien en ermee werken. En uitproberen, ook als onderdeel van certificeringen. Het is niet alleen theorie wat we tijdens trainingen overdragen, partners kunnen er meteen mee werken. We hebben ook VAR’s in ons partner-­ecosysteem. Die kunnen direct bij ons inkopen, dus zonder tussenkomst van onze distributeurs Arrow of Exclusive Networks.”

Los van de eigen organisatie: ­welke trends zie je nog?

“Allereerst een beweging naar duurzaamheid, en daar is onze organisatie al heel lang mee bezig. Daarnaast hebben organisaties twijfels over de cloud-strategie. Ze verlaten soms de public cloud ten behoeve van een hybride oplossingen. Daarom is ons ­eigen cloudplatform zo gebouwd dat je snel en kostenefficiënt de migraties kunt uitvoeren die je wilt. Ons principe is dat we alles as-a-service aanbieden en binnen een open standaard. Je hebt dus nooit een vendor lock-in. Heb je al een installed stack? Dan betekent dat niet dat het niet naast of binnen onze cloud-omgeving kan. Er is heel veel mogelijk. Daarom groeit Huawei Cloud ook zo hard.”

Het begin van het nieuwe jaar is hét moment om vooruit te kijken. Wat gaat dit jaar ons brengen op het gebied van IT? We vroegen het enkele van onze partners en Mels Dees onderzocht wat diverse onderzoeksbureaus ervan denken. Een paar voorzichtige conclusies: In de IT-sector zullen in 2024 belangrijke trends nog sterker dan voorheen bij ­elkaar komen. Clouddiensten blijven in belang toenemen, AI vestigt zich definitief, maar mede door de invoering van NIS2 is security belangrijker dan ooit. Lees alle trends en voorspellingen voor 2024 hieronder.

Onderzoeksbureau Gartner verwacht dat de wereld­wijde IT-uitgaven in 2024 5,1 biljoen dollar zullen bedragen. Dit komt neer op een stijging van 8% ten opzichte van 2023. De groei wordt gedreven door aanzienlijke investeringen in IT-diensten, communicatiediensten en software-uitgaven, waarbij cloud computing (ook nu weer) de grootste stijging laat zien. Bovendien verwacht Gartner dat de integratie van kunstmatige intelligentie (AI) in cybersecurity-maatregelen nieuwe uitdagingen én kansen zal creëren.

Gartner schetst in een vooruitblik de belangrijkste sectoren die bijdragen aan de te verwachten piek in IT-uitgaven. Het bureau voorspelt dat IT-diensten goed zijn voor 1,55 biljoen dollar en communicatiediensten voor bijna 1,5 biljoen. Software-uitgaven komen volgend jaar uit op ongeveer 1 biljoen. Opmerkelijk is volgens Gartner dat cloud computing naar verwachting de meest aanzienlijke groei in investeringen zal laten zien. Dit niet ­alleen door toenemend gebruik, maar vooral ook door tariefstijgingen van de cloud-providers.

John-David Lovelock, Vice President en Distinguished Analyst bij Gartner, benadrukt de impact van AI op beveiligingszorgen en verklaart dat “AI een nieuw beveiligingsrisico voor organisaties heeft gecreëerd”. Gartner verwacht dubbelcijferige groei in alle segmenten van uit­gaven voor IT-security komend jaar 2024. We komen later in dit artikel terug op de trends in IT-security.

Het dempend effect van abonnementsdiensten

De verschuiving van de technologiesector naar software-abonnementsmodellen en as-a-service-verkoopstrategieën wordt beschouwd als een verzachtende factor tijdens economische neergangen. In veel markten is al sprake van een recessie, en grootschalige herstel durven maar weinig onderzoekers te voorspellen. Analisten durven wel te stellen dat de evolutie van het abonnementssoftwaremodel in de afgelopen ­jaren waarschijnlijk de impact van economische vertragingen zal verzachten, vanwege de loyaliteit en voorspelbaarheid die een abonnement met zich meebrengt.

Software abonnementen bieden stabiliteit bij economische onzekerheden

Gartners voorspellingen voor 2024 benadrukken de groei in belangrijke technologiemarkten. De uitgaven aan datacentersystemen zullen naar verwachting met bijna 10% stijgen. De markt voor hardware groeit waarschijnlijk 5%. Het onderzoeksbureau verwacht dat software-uitgaven de grootste groei zullen doormaken, waarbij de wereldwijde uitgaven naar verwachting zullen stijgen van $916 miljard in 2023 tot $1,04 biljoen in 2024, wat een jaarlijkse stijging van bijna 14% vertegenwoordigt. De groei van communicatiediensten wordt voorspeld op 3% per jaar.

Trends in security

We zagen al dat Gartner verwacht dat het belang van security in 2024 nog groter zal worden. Om die ­reden werpen we een blik op de verwachtingen die security-­specialist Kaspersky publiceerde in hun Kaspersky Security Bulletin. Kaspersky verwacht dat AI-tools de productie van spear-phishing-berichten zullen stroomlijnen, waardoor aanvallers hyper-gepersonaliseerde inhoud kunnen genereren die specifieke personen imiteert. Het exploiteren van kwetsbaar­heden in veelgebruikte software en devices blijft een aandachtspunt, met het potentieel voor nieuwe, grootschalige en onopvallende botnets die in staat zijn gerichte aanvallen uit te voeren. Door de staat gesponsorde cyberaanvallen zullen naar verwachting toenemen, waarbij cybercriminelen steeds geavanceerdere technieken inzetten.

Cybersecurity-uitdagingen en AI

Terwijl AI een sleutelrol blijft spelen in verschillende industrieën, creëert de integratie ervan in cybersecuritymaatregelen zowel uitdagingen als kansen, merkte Gartner al op en Kaspersky onderschrijft dit. De dynamische aard van op AI gebaseerde bedreigingen vereist dat organisaties proactieve cybersecuritystrategieën formuleren die geavanceerde AI-tools benutten voor dreigingsdetectie, -analyse en -respons. AI-gedreven imitaties en exploits vormen een aanzienlijke uitdaging voor traditionele cybersecuritymaatregelen, aangezien aanvallers geavanceerde technieken gebruiken om traditionele verdedigingsmechanismen te omzeilen. Kaspersky benadrukt het belang van het beveiligen van mobiele, draagbare en slimme apparaten, aangezien deze endpoints belangrijke doelen zijn voor cybercriminelen.

trends en voorspellingen voor 2024 - AI

Organisaties moeten prioriteit geven aan de implementatie van robuuste beveiligingsmaatregelen, waaronder versleuteling op het endpoint zelf, regelmatige software-updates en gebruikersauthenticatieprotocollen. In het licht van voortdurende cybersecurity-uitdagingen wordt samenwerking en informatiedeling tussen organisaties van het grootste belang. Platforms voor het delen van dreigingsinformatie, brancheconsortia en publiek-private samenwerkingen spelen een cruciale rol bij het bevorderen van collectieve verdediging tegen cyberdreigingen. NIS2 speelt een rol in dit proces, omdat het bedrijven dwingt informatie over incidenten te melden, terwijl ze aan de andere kant ook ondersteuning krijgen bij het oplossen van een incident.

Belangrijke rol partners

Naarmate het IT-landschap zich ontwikkelt in 2024, moeten organisaties technologische innovatie en cybersecurity-uitdagingen navigeren. Partners spelen daarbij een belangrijke rol. De voorspellingen van Gartner benadrukken de voortdurende groei van IT-uitgaven, met een bijzondere nadruk op software, IT-diensten en communicatiediensten. De evolutie van abonnementssoftwaremodellen biedt een zekere mate van stabiliteit te midden van economische onzekerheden. In het domein van cybersecurity ­vormen door AI aangestuurde bedreigingen aanzienlijke uitdagingen, wat een proactieve en samenwerkende aanpak noodzakelijk maakt. NIS2 zal dat proces waarschijnlijk versnellen.